Komunikat MZ w sprawie wykonywania procedur medycyny estetyczno-naprawczej i jego skutki dla branży beauty

Komunikat Ministerstwa Zdrowia z dnia 23 stycznia 2026 r. jednoznacznie określa zasady wykonywania procedur medycyny estetyczno‑naprawczej, klasyfikując je jako świadczenia zdrowotne o wysokim ryzyku, które mogą być wykonywane wyłącznie przez osoby posiadające uprawnienia lekarskie. Do realizacji tych procedur uprawnieni są przede wszystkim specjaliści dermatologii i wenerologii oraz chirurgii plastycznej, a także inni lekarze i lekarze dentyści, którzy dysponują prawem wykonywania zawodu na czas nieokreślony i ukończyli dodatkowe szkolenia potwierdzone certyfikatem z medycyny estetyczno‑naprawczej o kodzie 028. Ustawa o zawodach lekarza i lekarza dentysty oraz rozporządzenie Ministra Zdrowia dotyczące umiejętności zawodowych, wpisują medycynę estetyczno‑naprawczą w zakres działalności leczniczej, co oznacza wykonywanie procedur wyłącznie w zarejestrowanych podmiotach świadczących usługi medyczne.

Minimalny standard certyfikacji określony przez CMKP wylicza przedmiotowe procedury i zakres wiedzy wymaganej od lekarza. Wśród procedur objętych certyfikacją znajdują się zabiegi z użyciem toksyny botulinowej, wypełniania usieciowanym kwasem hialuronowym (wolumetria, liftingowanie, modelowanie), preparaty takie jak kwas polimlekowy, hydroksyapatyt wapnia i polikaprolakton, mezoterapia z użyciem m.in. nieusieciowanego kwasu hialuronowego, aminokwasów, witamin, polinukleotydów i innych substancji, a także stosowanie osocza bogatopłytkowego i fibryny. Komunikat dodatkowo precyzuje, że wszelkie procedury iniekcyjne związane z podaniem leków, w tym hialuronidazy, glikokortykosteroidów czy fosfatydylocholiny, wymagają kwalifikacji lekarskiej. Do katalogu procedur medycyny naprawczej należą zabiegi przywracające wygląd i funkcję po urazach, chorobach czy operacjach oraz leczenie powikłań pozabiegowych. Ponadto, wyraźnie wskazano, że do kompetencji wyłącznie lekarzy należą także procedury z użyciem nici medycznych, skleroterapia, lipotransfer (przeszczepianie autologicznej tkanki tłuszczowej) oraz lipoliza iniekcyjna. Co więcej, wykorzystanie urządzeń medycznych oraz wykonywanie peelingów medycznych średnio‑ i głębokogłębokościowych powinno odbywać się zgodnie z rejestracją produktów i kwalifikacjami użytkowników wskazanymi przez producenta.

Komunikat podkreśla, że sam udział w kursach czy szkoleniach nieuprawnionych osób kosmetologów, kosmetyczek czy pracowników innych zawodów niemedycznych oraz uzyskanie przez nich certyfikatów nie nadaje prawa do wykonywania procedur medycyny estetyczno‑naprawczej. Takie certyfikaty potwierdzają jedynie odbycie szkolenia. Przywrócenie granicy między procedurami medycznymi, a zabiegami kosmetologii estetycznej wynika z konieczności zapewnienia bezpieczeństwa pacjentów, eliminacji zagrożeń życia i zdrowia oraz możliwości prawidłowego rozpoznania i leczenia powikłań. W związku z tym procedura medycyny estetyczno‑naprawczej powinna być prowadzona od diagnostyki po leczenie powikłań wyłącznie przez lekarza, tj. osobę odpowiedzialną za cały proces.

Wymagania kompetencyjne stawiane lekarzowi obejmują znajomość właściwych wskazań, harmonogramu i techniki zabiegów, przeciwwskazań, możliwych powikłań i sposobów ich leczenia, zasad aseptyki i antyseptyki, prowadzenia dokumentacji medycznej oraz postępowania z odpadami medycznymi. Organizatorzy certyfikacji, na podstawie minimalnego standardu, opracowują regulaminy certyfikacji, które po rejestracji w CMKP mają charakter wiążący. Jednocześnie komunikat zaznacza rolę producenta urządzenia w określaniu kwalifikacji użytkowników. Jeśli producent w dokumentacji rejestracyjnej i ulotce nie przewiduje użytkowników innych niż lekarze, urządzenie powinno być użytkowane wyłącznie przez lekarza. Jeżeli zaś producent dopuszcza innych użytkowników, parametry urządzenia i jego zastosowanie uznaje się za niewywołujące ryzyka wymagającego interwencji medycznej.

Wyjątkiem od wyznaczonej granicy są zabiegi o niskim ryzyku powikłań, do których komunikat odnosi m.in. mezoterapię mikroigłową oraz zabiegi wykonywane na urządzeniach, które producent dopuszcza do użytku przez osoby inne niż lekarze. Niemniej jednak, nawet w takich przypadkach obowiązuje stosowanie zarejestrowanych w Polsce produktów i urządzeń oraz przestrzeganie wymogów bezpieczeństwa.

Praktyczne implikacje komunikatu są jasne. Pacjenci powinni weryfikować, czy wykonawca zabiegu jest lekarzem z prawem wykonywania zawodu na czas nieokreślony i czy posiada certyfikat CMKP. Placówki oferujące procedury estetyczno‑naprawcze muszą być zarejestrowanymi podmiotami leczniczymi i stosować zarejestrowane produkty. Organizatorzy szkoleń i certyfikacji muszą opracowywać regulaminy zgodne z minimalnym standardem. Minister Zdrowia wyjaśnia, że jego kompetencje obejmują regulację zawodów medycznych i działalności leczniczej, nie zaś regulację zawodów niemedycznych, takich jak kosmetolog czy kosmetyczka.